Over hoe een ontmoeting in de bergen mij het woord spüren leerde
Soms kom je een woord tegen dat iets raakt wat je altijd al wist, maar dat je nooit eerder in taal hebt kunnen vangen. Voor mij was dat het Duitse woord spüren. Ik leerde het kennen via mijn vriend Charly, die hoog in de bergen van Oostenrijk woont.
Ik ontmoette hem toevallig, tijdens een weekje dat mijn vrouw en ik een kamer bij hem huurden. Zijn huis lag op een berghelling met uitzicht over een vallei die zich elke ochtend vulde met nevel. Charly was een paar jaar ouder dan ik. Hij zag er ongezond uit, alsof zijn lichaam zware jaren had doorstaan, maar tegelijkertijd straalde hij een opmerkelijke vreugde uit. Een lichtheid. Een vertrouwen dat diep en onverstoorbaar leek.
Hij lachte vaak. Zijn woorden waren altijd positief en opbouwend. Nooit scherp. Nooit bitter. Enkele jaren geleden werd hij ernstig ziek. Sindsdien leeft hij bewust afgezonderd van een groot deel van de buitenwereld. Hij heeft nooit medicijnen genomen en is zijn eigen weg gegaan, een pad van zelfgenezing. Artsen nodigen hem tegenwoordig uit omdat zij willen begrijpen hoe het mogelijk is dat hij daadwerkelijk lijkt te herstellen van iets wat officieel als ongeneeslijk geldt.
Charly vertelde me dat hij nooit boeken heeft gelezen. Toch merkte ik al snel dat hij veel weet. Niet in de vorm van kennis die je verzamelt, maar in de vorm van inzicht dat je belichaamt. Hij maakte indruk door zijn zijn.
Op de tweede dag zei ik tegen hem:
Als mijn camper ooit klaar is, kom ik terug. Dan parkeer ik hem hier in je tuin.
Hij lachte. Warm en open.
En zo gebeurde het. De eerste keer dat ik terugkwam, bleef ik bijna een maand. Sindsdien reis ik graag naar Charly, naar zijn wijsheid, naar de stilte van de bergen en naar de eenvoud van onze ontmoetingen. Urenlang naast elkaar zitten, kijken naar het licht dat over de vallei schuift, praten als er woorden zijn, zwijgen als er niets gezegd hoeft te worden.
Het was daar dat ik het woord spüren echt begon te begrijpen.
Lichaam – de poort naar aanwezigheid
Alles begint bij het lichaam. We zien het vaak als een instrument, een object waar we voor moeten zorgen. Maar het lichaam is veel meer dan dat. Het is een kompas. Het reageert voordat de geest begrijpt, het weet voordat het denken op gang komt.
Wanneer ik bij Charly ben, vertraag ik vanzelf. Het tempo valt weg. Mijn adem zakt dieper. Er ontstaat ruimte. Ik begin subtiele signalen op te merken die in het dagelijks leven worden overstemd door geluid, haast en verplichtingen.
Dat is het begin van spüren: luisteren naar het lichaam zonder te willen corrigeren of controleren. Gewoon aanwezig zijn bij wat zich aandient.
Geest – de verteller in ons hoofd
De geest denkt, ordent en zoekt verklaringen. Zonder dat vermogen zouden we verdwalen, maar als de geest te luid wordt, raken we juist van onszelf verwijderd. We denken over wat we voelen, in plaats van daadwerkelijk te voelen.
Bij Charly gebeurt het tegenovergestelde. De geest wordt zachter. Minder dominant. Er ontstaat ruimte om simpelweg aanwezig te zijn. Geen analyse. Geen interpretatie. Alleen ervaring. En in die ruimte kan spüren ontstaan.
Ziel – het stille weten
Dieper dan lichaam en geest ligt de ziel. Zij spreekt niet in woorden maar in richting, intuïtie en helderheid. De ziel kent geen haast en verlangt alleen naar waarheid en afstemming. Wanneer lichaam en geest tot rust komen, krijgt de ziel ruimte om te ademen.
Bij Charly voelde ik dat meer dan ooit. Alsof er iets in mij zei:
Hier mag je zijn. Hier mag je luisteren. Hier mag je thuiskomen.
Spüren – luisteren met je hele wezen
Het Duitse woord spüren heeft geen volledige vertaling. Voelen, aanvoelen, gewaarworden: ze komen in de buurt, maar raken de kern niet. Spüren is bewust aanwezig zijn bij wat er in en om je heen gebeurt. Zonder oordeel. Zonder analyse. Zonder doel.
Het is voelen zonder emotionele lading. Waarnemen zonder afstand. Aandacht die geen inspanning vraagt maar juist ontspanning.
Bij Charly, op het terras met uitzicht over de vallei, merkte ik hoe subtiel spüren kan zijn. De beweging van de lucht. De geur van dennen. Het ritme van mijn adem. De innerlijke ruimte die zich opent wanneer niets hoeft.
Dat is spüren: de ervaring dat lichaam, geest en ziel niet gescheiden zijn, maar drie uitdrukkingen van hetzelfde levende bewustzijn.
Een weg naar eenvoud
We leven in een wereld die gericht is op begrijpen. Maar de mens is niet gemaakt om alles te begrijpen. We zijn gemaakt om te ervaren, om te luisteren, om aanwezig te zijn. Spüren brengt ons terug naar die oorspronkelijke staat.
Het vraagt geen kennis of methode. Alleen bereidheid om stil te worden en te luisteren met meer dan alleen de geest.
Wanneer we leren spüren, herinneren we ons dat het leven zichzelf draagt, dat we niet steeds hoeven ingrijpen, en dat er een diepere stroom is die altijd aanwezig is.
Misschien is dat de grootste wijsheid die ik van Charly heb gekregen: Stilte is niet leeg. Stilte is vol. Vol leven. Vol aanwezigheid. Vol spüren.